combolista
| Po angielsku | combolist |
|---|---|
| Którą formą pisać | obie formy Obie formy są w obiegu. Przy pierwszym wystąpieniu pisz „polski termin (english term)”, dalej sam polski. |
| Inne formy | combo lista · lista combo · zbiór danych logowania · baza loginów i haseł |
| Kategoria | Ataki i socjotechnika |
Combolista (combolist) to plik tekstowy z parami danych logowania, zwykle w postaci adresu e-mail i hasła [2]. Group-IB opisuje ją jako plik z danymi uwierzytelniającymi w formacie e-mail i hasło, z którego usunięto zbędne informacje [3]. Według Kapitana Hacka combolisty to ogromne bazy loginów i haseł pochodzących z wcześniejszych wycieków, phishingu i złośliwego oprogramowania typu infostealer [1]. Służą przede wszystkim do automatycznego sprawdzania, czy te same hasła otwierają konta w innych serwisach.
Jak powstaje i jak działa
Combolista jest produktem pośrednim. Surowe dane pochodzą z różnych źródeł: wycieków baz danych, kampanii phishing i logów z komputerów zainfekowanych przez infostealer [1]. Group-IB dodaje do tej listy dane generowane automatycznie [3]. Sprzedawcy łączą te zbiory, usuwają duplikaty i zbędne pola, a potem publikują wynik jako nowy plik. Według Kapitana Hacka dane są wielokrotnie przepakowywane, aktualizowane i łączone z nowymi bazami [1].
Drogę od wycieku do próby logowania pokazuje schemat poniżej.
Na końcu łańcucha stoi credential stuffing. MITRE ATT&CK opisuje tę technikę jako użycie danych logowania z wycieków niezwiązanych kont, by dostać się do kont docelowych dzięki powtarzaniu się tych danych [5]. Atak działa, bo ludzie używają jednego hasła w wielu miejscach. Kapitan Hack opisuje automatyczne testowanie milionów kombinacji loginów i haseł w popularnych usługach [1].
Rodzaje zbiorów
Nazwa „combolista” bywa używana szeroko. Group-IB rozróżnia kilka pokrewnych rodzajów plików [3].
| Rodzaj | Zawartość | Pochodzenie |
|---|---|---|
| combolista | e-mail i hasło [3] | wycieki, dane generowane, logi infostealerów [3] |
| plik ULP | adres serwisu, login i hasło [3] | często przerobiony zrzut z innego źródła [3] |
| log infostealera | hasła, ciasteczka, autouzupełnianie, dane systemu [3] | bezpośrednio z zainfekowanego urządzenia [3] |
Plik ULP jest groźniejszy dla właściciela strony, bo wskazuje konkretny adres logowania. Log infostealera zawiera też ciasteczka, więc może posłużyć do przejęcia sesji bez znajomości hasła.
Group-IB podaje, że combolisty i pliki ULP są reklamowane i rozprowadzane na forach w dark webie oraz w serwisie Telegram [3]. Zaznacza też, że większość krążących danych jest stara: dane skradzione lata temu wracają w nowych plikach pod nowymi nazwami, więc świeża data publikacji nie mówi, kiedy doszło do kradzieży [3].
W WordPressie
Formularz wp-login.php przyjmuje login albo adres e-mail i hasło. Jeśli administrator używa tego samego hasła co w serwisie, z którego wyciekły dane, combolista daje atakującemu gotową parę do sprawdzenia. Z punktu widzenia strony wygląda to jak atak siłowy (brute-force), ale prób jest mniej, a skuteczność większa, bo każda para była kiedyś prawdziwa.
Dokumentacja WordPressa definiuje atak siłowy jako wielokrotne próbowanie par nazwy użytkownika i hasła, aż któraś zadziała [7]. Zalecenia z tej samej strony ograniczają także skutki combolist [7]:
- nie używać nazwy użytkownika
admini usunąć albo zdegradować stare konta [7]; - stosować unikalne, długie hasła albo frazy i menedżer haseł [7];
- ograniczać liczbę prób logowania na serwerze, w CDN albo wtyczką bezpieczeństwa [7], czyli stosować limit prób logowania;
- włączyć uwierzytelnianie dwuskładnikowe dla administratorów i innych uprzywilejowanych kont [7];
- wyłączyć
xmlrpc.php, jeśli nie jest potrzebny, bo XML-RPC jest częstym celem prób logowania, zwłaszcza metodasystem.multicall[7].
Zagrożenia i skutki
Skuteczne logowanie z combolisty kończy się przejęciem konta. Na stronie WordPress konto administratora pozwala zainstalować wtyczkę, zmienić treść albo dodać nowego użytkownika. Wyciek z jednego serwisu staje się w ten sposób wejściem do zupełnie innego systemu.
Analiza CyberDefence24 z 23 czerwca 2025 roku objęła pięć plików tekstowych z 1 088 663 liniami par e-mail i hasło [2]. Autor znalazł w nich 460 130 unikalnych haseł [2]. Dominowały hasła ośmioznakowe, a wśród nich imiona, nazwiska, daty urodzenia i proste ciągi cyfr [2]. Takie hasła są też łatwym celem dla łamania haseł.
Jak się bronić
Najskuteczniejsza obrona odcina wartość samego hasła. MITRE zaleca uwierzytelnianie wieloskładnikowe (multi-factor authentication), także na usługach dostępnych z internetu, oraz tworzenie polityk haseł według wytycznych NIST [5]. Wytyczne NIST SP 800-63B wymagają, by weryfikator porównywał nowe hasło z listą haseł popularnych, przewidywalnych albo skompromitowanych, na przykład pochodzących z wcześniejszych wycieków [6]. Jeśli hasło jest na takiej liście, system ma zażądać innego i wyjaśnić powód [6].
Kapitan Hack wymienia trzy podstawowe działania: MFA, unikanie powtarzania haseł i monitorowanie anomalii w logowaniu [1]. Właściciel strony może dodatkowo sprawdzać, czy adresy jego domeny pojawiają się w nowych zbiorach; zob. monitoring dark webu. Pomaga też stosowanie zasad opisanych w haśle bezpieczne hasła.
Historia i przykłady
Jednym z najgłośniejszych zbiorów był Collection #1, opisany przez Troya Hunta 16 stycznia 2019 roku [4]. Zbiór liczył 2 692 818 238 wierszy, w tym 772 904 991 unikalnych adresów e-mail i 21 222 975 unikalnych haseł [4]. Według Hunta dane leżały w serwisie MEGA i były udostępniane na popularnym forum hakerskim, w ponad 12 000 plików o łącznym rozmiarze ponad 87 GB [4]. Sam zbiór był opisany przez udostępniających jako kolekcja ponad 2000 odszyfrowanych baz i list „combo” [4].
Przypisy
7- [1] Stare, ale jare, czyli czym są combolisty z darknetu · Kapitan Hack
- [2] Analiza setek tysięcy haseł Polaków. Co wiemy? · CyberDefence24
- [3] Combolists and ULP files on the dark web · Group-IB
- [4] The 773 Million Record Collection #1 Data Breach · Troy Hunt
- [5] Brute Force: Credential Stuffing (T1110.004) · MITRE ATT&CK
- [6] NIST SP 800-63B: Digital Identity Guidelines — Authentication and Authenticator Management · NIST
- [7] Brute Force Attacks — Advanced Administration Handbook · WordPress.org