Słownik pojęć: po angielsku, po polsku i której formy używać.
Dla każdego terminu zebraliśmy cytaty z polskich źródeł — niebezpiecznik, sekurak, zaufana trzecia strona, CERT Polska, ustawy — i z nich wyprowadziliśmy werdykt: czy polska nazwa faktycznie się przyjęła. Werdykt jest tu ważniejszy niż samo tłumaczenie.
TAB. 0Filtry6 z 368 haseł
Wszystkie dziedzinyStrony WWW, WordPress i hosting 37Podatności i klasy błędów 39Ataki i socjotechnika 38Złośliwe oprogramowanie 35Sieć i infrastruktura obronna 39SOC, wywiad o zagrożeniach i reagowanie 37Kryptografia, tożsamość i uwierzytelnianie 39Prawo, zgodność i ryzyko 42Realia polskie: instytucje i oszustwa 11Ludzie, role i higiena cyfrowa 36Chmura, kontenery i łańcuch dostaw 4Mobile, IoT i OT/ICS 7Bezpieczeństwo AI i modeli językowych 4
TAB. 1Prawo, zgodność i ryzyko6 haseł
| Hasło | Po angielsku | Używamy | Co znaczy |
|---|---|---|---|
| akt o cyberodporności | Cyber Resilience Act | obie formy | Rozporządzenie UE 2024/2847 z 23 października 2024 r. wymagające, by produkty z elementami cyfrowymi były projektowane bezpiecznie i otrzymywały aktualizacje przez zadeklarowany okres wsparcia, wraz z obowiązkiem zgłaszania aktywnie wykorzystywanych podatności. |
| kopia niezmienna (immutable backup) | immutable backup (kopia niezmienna, reguła 3-2-1) | obie formy | Kopia zapasowa zapisana tak, że przez zadany czas nie da się jej nadpisać ani skasować — nawet z konta administratora — dzięki czemu przetrwa atak ransomware, który celowo niszczy zwykłe backupy. |
| szkolenia z cyberbezpieczeństwa dla pracowników | security awareness training | obie formy | Regularne szkolenia uczące pracowników rozpoznawać phishing i socjotechnikę oraz stosować bezpieczne procedury, często łączone z kontrolowanymi testami phishingowymi; obowiązek szkoleń nakładają m.in. NIS2/ustawa o KSC (w tym udokumentowane szkolenie kierownictwa) i DORA. |
| uwzględnianie ochrony danych w fazie projektowania | privacy by design | obie formy | Zasada z art. 25 RODO: administrator już na etapie określania sposobów przetwarzania (a więc przy projektowaniu systemu) wdraża odpowiednie środki techniczne i organizacyjne realizujące zasady ochrony danych, a domyślne ustawienia mają przetwarzać tylko dane niezbędne do celu (domyślna ochrona danych). |
| zarządzanie ryzykiem dostawców (TPRM) | third-party risk management (TPRM) | obie formy | Systematyczne ocenianie i nadzorowanie ryzyka wnoszonego przez dostawców, podwykonawców i partnerów mających dostęp do danych lub systemów organizacji. |
| zgodność regulacyjna | compliance | obie formy | Stan, w którym organizacja spełnia wymogi prawa, umów, norm i regulacji wewnętrznych oraz potrafi to udowodnić dowodami — co nie jest tożsame z faktycznym bezpieczeństwem. |
- po polsku
- Polska nazwa przyjęła się w tekstach i w wyszukiwarce — używaj jej samodzielnie.
- obie formy
- Obie formy są w obiegu. Przy pierwszym wystąpieniu pisz „polski termin (english term)”, dalej sam polski.
- po angielsku
- Polski odpowiednik istnieje, ale w praktyce nikt tak nie pisze. Zostaw angielski, polski trzymaj jako synonim.
- bez tłumaczenia
- Skrót, nazwa własna albo nazwa standardu — nie tłumaczymy w ogóle.
- Hasło
- Rekomendowana nazwa w tekście. Przy werdykcie „po angielsku” i „bez tłumaczenia” jest to forma angielska — bo tak właśnie ma brzmieć.
- Co znaczy
- Definicja skrócona do jednego wiersza. Pełna — razem z odmianą, synonimami i cytatami ze źródeł — jest na stronie hasła.