Słownik pojęć: po angielsku, po polsku i której formy używać.
Dla każdego terminu zebraliśmy cytaty z polskich źródeł — niebezpiecznik, sekurak, zaufana trzecia strona, CERT Polska, ustawy — i z nich wyprowadziliśmy werdykt: czy polska nazwa faktycznie się przyjęła. Werdykt jest tu ważniejszy niż samo tłumaczenie.
TAB. 0Filtry12 z 368 haseł
Wszystkie dziedzinyStrony WWW, WordPress i hosting 37Podatności i klasy błędów 39Ataki i socjotechnika 38Złośliwe oprogramowanie 35Sieć i infrastruktura obronna 39SOC, wywiad o zagrożeniach i reagowanie 37Kryptografia, tożsamość i uwierzytelnianie 39Prawo, zgodność i ryzyko 42Realia polskie: instytucje i oszustwa 11Ludzie, role i higiena cyfrowa 36Chmura, kontenery i łańcuch dostaw 4Mobile, IoT i OT/ICS 7Bezpieczeństwo AI i modeli językowych 4
TAB. 1Podatności i klasy błędów12 haseł
| Hasło | Po angielsku | Używamy | Co znaczy |
|---|---|---|---|
| Broken Access Control | broken access control | po angielsku | Kategoria-parasol z pierwszego miejsca listy OWASP Top 10, obejmująca wszystkie sytuacje, w których egzekwowanie uprawnień zawodzi — od całkowitego braku sprawdzenia (missing authorization, CWE-862), przez odwołania do cudzych obiektów (IDOR), po obejście istniejącej reguły. Skutkiem jest dostęp do danych lub funkcji zastrzeżonych dla innych. |
| bug bounty | bug bounty | po angielsku | Program, w którym właściciel oprogramowania płaci badaczom za zgłaszanie podatności zgodnie z określonym zakresem i regulaminem. |
| exploit | exploit | po angielsku | Kod, żądanie lub sekwencja kroków, które praktycznie wykorzystują konkretną podatność, aby osiągnąć zamierzony przez atakującego efekt — najczęściej wykonanie kodu, obejście uwierzytelnienia lub podniesienie uprawnień. |
| n-day | n-day | po angielsku | Podatność już publicznie znana i naprawiona przez producenta, wciąż skutecznie wykorzystywana na systemach, na których nie zainstalowano aktualizacji; exploity tej klasy są tanie lub darmowe, bo są publicznie dostępne. |
| open redirect | open redirect | po angielsku | Błąd (CWE-601) pozwalający zbudować link w zaufanej domenie, który przenosi użytkownika na dowolną stronę atakującego, bo aplikacja przyjmuje adres docelowy z parametru i nie sprawdza, czy prowadzi do własnego serwisu — chętnie wykorzystywany w phishingu. |
| path traversal | path traversal | po angielsku | Podatność pozwalająca ciągami typu „../" wyjść poza katalog przewidziany przez aplikację i sięgnąć po dowolne pliki na serwerze. |
| PHP object injection | PHP object injection | po angielsku | Podatność polegająca na przekazaniu do funkcji unserialize() danych kontrolowanych przez atakującego, dzięki czemu może on stworzyć obiekt dowolnej klasy i — łącząc istniejące w kodzie metody magiczne w tzw. łańcuch POP — doprowadzić do wykonania kodu, usunięcia pliku albo zapytania SQL. |
| race condition | race condition | po angielsku | Błąd wynikający z nieprawidłowej synchronizacji operacji wykonywanych równocześnie na współdzielonym zasobie — wynik zależy wtedy od kolejności zdarzeń. Szczególnym, najczęściej wykorzystywanym w atakach przypadkiem jest TOCTOU, gdy stan jest sprawdzany w innym momencie niż używany, co pozwala np. wielokrotnie zrealizować jednorazowy kupon. |
| Reflected XSS | reflected XSS | po angielsku | Odmiana XSS, w której skrypt przekazany w żądaniu (najczęściej w adresie URL) jest natychmiast odsyłany w odpowiedzi i wykonuje się tylko u ofiary, która kliknęła spreparowany link. |
| SQL injection | SQL injection | po angielsku | Podatność pozwalająca wpleść własne polecenia w zapytanie do bazy danych i odczytać, zmienić lub usunąć dane, do których atakujący nie ma prawa. |
| Stored XSS | stored XSS | po angielsku | Odmiana XSS, w której złośliwy skrypt zostaje zapisany po stronie serwera (np. w komentarzu, nazwie pliku lub polu profilu) i uruchamia się u każdego, kto otworzy zainfekowaną stronę. |
| zero-day | zero-day | po angielsku | Podatność wykorzystywana lub ujawniona, zanim producent wydał poprawkę — w chwili ataku nie istnieje oficjalna łatka, więc obrona musi opierać się na obejściach i detekcji. Potocznie także sam exploit na taką lukę. |
- po polsku
- Polska nazwa przyjęła się w tekstach i w wyszukiwarce — używaj jej samodzielnie.
- obie formy
- Obie formy są w obiegu. Przy pierwszym wystąpieniu pisz „polski termin (english term)”, dalej sam polski.
- po angielsku
- Polski odpowiednik istnieje, ale w praktyce nikt tak nie pisze. Zostaw angielski, polski trzymaj jako synonim.
- bez tłumaczenia
- Skrót, nazwa własna albo nazwa standardu — nie tłumaczymy w ogóle.
- Hasło
- Rekomendowana nazwa w tekście. Przy werdykcie „po angielsku” i „bez tłumaczenia” jest to forma angielska — bo tak właśnie ma brzmieć.
- Co znaczy
- Definicja skrócona do jednego wiersza. Pełna — razem z odmianą, synonimami i cytatami ze źródeł — jest na stronie hasła.