Słownik pojęć: po angielsku, po polsku i której formy używać.
Dla każdego terminu zebraliśmy cytaty z polskich źródeł — niebezpiecznik, sekurak, zaufana trzecia strona, CERT Polska, ustawy — i z nich wyprowadziliśmy werdykt: czy polska nazwa faktycznie się przyjęła. Werdykt jest tu ważniejszy niż samo tłumaczenie.
TAB. 0Filtry24 z 368 haseł
Wszystkie dziedzinyStrony WWW, WordPress i hosting 37Podatności i klasy błędów 39Ataki i socjotechnika 38Złośliwe oprogramowanie 35Sieć i infrastruktura obronna 39SOC, wywiad o zagrożeniach i reagowanie 37Kryptografia, tożsamość i uwierzytelnianie 39Prawo, zgodność i ryzyko 42Realia polskie: instytucje i oszustwa 11Ludzie, role i higiena cyfrowa 36Chmura, kontenery i łańcuch dostaw 4Mobile, IoT i OT/ICS 7Bezpieczeństwo AI i modeli językowych 4
TAB. 1Ataki i socjotechnika24 haseł
| Hasło | Po angielsku | Używamy | Co znaczy |
|---|---|---|---|
| baiting | baiting | po angielsku | Atak wykorzystujący ciekawość lub chęć zysku ofiary — podrzucony nośnik USB, darmowy plik czy obietnica nagrody — by skłoniła ją do samodzielnego uruchomienia złośliwego kodu. |
| clickjacking | clickjacking | po angielsku | Atak, w którym docelowa witryna (ta, na której ofiara jest zalogowana) zostaje załadowana w przezroczystej ramce IFRAME nałożonej NA widoczną stronę-przynętę. Użytkownik jest przekonany, że klika przynętę, a kliknięcie trafia w ukrytą ramkę i uruchamia niezamierzoną akcję na jego koncie. |
| credential stuffing | credential stuffing | po angielsku | Zautomatyzowane testowanie w wielu serwisach par login-hasło pochodzących z wcześniejszych wycieków, w oczekiwaniu, że użytkownik użył tego samego hasła ponownie. |
| drainer (wallet drainer) | wallet drainer (approval/permit phishing) | po angielsku | Skrypt lub strona phishingowa, która nie wykrada klucza prywatnego, tylko nakłania właściciela portfela kryptowalutowego do podpisania uprawnienia (approval/permit) pozwalającego atakującemu wydawać jego tokeny, po czym opróżnia portfel jedną transakcją. |
| drive-by download | drive-by download | po angielsku | Pobranie i uruchomienie złośliwego oprogramowania wywołane samym wejściem na spreparowaną lub zainfekowaną stronę, bez świadomej zgody i bez żadnego działania użytkownika poza otwarciem witryny. |
| insider | insider threat | po angielsku | Zagrożenie ze strony osoby mającej legalny dostęp do zasobów organizacji, która nadużywa go świadomie (kradzież danych, sabotaż, sprzedaż dostępu przestępcom) albo szkodzi nieumyślnie przez nieostrożność. |
| lateral movement | lateral movement | po angielsku | Przemieszczanie się atakującego między systemami i kontami wewnątrz już naruszonej sieci w celu dotarcia do cenniejszych zasobów i wyższych uprawnień. |
| malvertising | malvertising | po angielsku | Rozpowszechnianie złośliwego oprogramowania lub fałszywych stron przez reklamy wykupione w legalnych sieciach reklamowych i w płatnych wynikach wyszukiwania. |
| man-in-the-middle (MITM) | man-in-the-middle attack | po angielsku | Atak, w którym napastnik wpina się w komunikację dwóch stron i może ją podsłuchiwać lub modyfikować, podczas gdy obie strony sądzą, że łączą się bezpośrednio. |
| MFA fatigue | MFA fatigue attack | po angielsku | Zalewanie ofiary powtarzanymi prośbami o zatwierdzenie logowania (powiadomieniami push w aplikacji uwierzytelniającej), aż zmęczona lub zdezorientowana zatwierdzi jedną z nich; atak nie łamie drugiego składnika, tylko nakłania użytkownika do jego użycia. |
| password spraying | password spraying | po angielsku | Atak na wiele kont naraz z użyciem kilku najpopularniejszych haseł, prowadzony na tyle wolno, by nie wywołać blokady konta po serii nieudanych prób. |
| pharming | pharming | po angielsku | Skierowanie ofiary na podstawioną witrynę mimo wpisania przez nią poprawnego adresu — przez zatrucie pamięci podręcznej DNS, podmianę serwerów DNS na routerze albo modyfikację pliku hosts na urządzeniu. |
| phishing | phishing | po angielsku | Atak polegający na podszyciu się pod zaufanego nadawcę, najczęściej w wiadomości e-mail, by nakłonić odbiorcę do podania danych logowania, wykonania płatności lub otwarcia złośliwego załącznika. |
| phishing AiTM (adversary-in-the-middle) | adversary-in-the-middle phishing (AiTM) | po angielsku | Phishing prowadzony przez serwer pośredniczący (odwrotne proxy), który w czasie rzeczywistym przekazuje ruch do prawdziwej witryny i przechwytuje ciasteczko sesji już po poprawnym zalogowaniu ofiary — dzięki czemu omija uwierzytelnianie wieloskładnikowe zamiast je łamać. |
| pig butchering | pig butchering scam | po angielsku | Długotrwałe oszustwo, w którym sprawca najpierw buduje z ofiarą relację towarzyską lub romantyczną, a następnie nakłania ją do coraz większych wpłat na fałszywą platformę inwestycyjną. |
| pretexting | pretexting | po angielsku | Technika socjotechniczna polegająca na zbudowaniu wiarygodnego scenariusza i fałszywej tożsamości, które uzasadniają prośbę o dane, dostęp lub wykonanie czynności. |
| quishing | quishing | po angielsku | Phishing, w którym adres fałszywej strony ukryty jest w kodzie QR, co przenosi ofiarę na prywatny telefon i omija filtry pocztowe analizujące linki. |
| sextortion | sextortion | po angielsku | Wymuszenie okupu pod groźbą ujawnienia intymnych nagrań lub zdjęć ofiary. W polskiej praktyce dominuje odmiana masowa („sextortion scam”): mail, w którym nadawca kłamliwie twierdzi, że przejął kontrolę nad urządzeniem i nagrał ofiarę kamerką — materiały zwykle w ogóle nie istnieją. Odrębny, cięższy przypadek to szantaż materiałami realnie posiadanymi (często wobec nieletnich). |
| smishing | smishing | po angielsku | Phishing prowadzony wiadomościami SMS, zwykle z linkiem do fałszywej bramki płatności, kurierskiej lub bankowej. |
| spear phishing | spear phishing | po angielsku | Phishing wymierzony w konkretną osobę lub organizację, z treścią dopasowaną do jej roli, projektów i kontaktów na podstawie wcześniejszego rozpoznania. |
| tailgating | tailgating | po angielsku | Fizyczna socjotechnika polegająca na wejściu do strefy chronionej tuż za osobą uprawnioną, bez okazania własnych uprawnień i bez jej wiedzy. |
| typosquatting | typosquatting | po angielsku | Rejestrowanie domen będących literówkami popularnych adresów, aby przejmować ruch pomyłkowo wpisujących użytkowników i podsuwać im fałszywe strony. |
| vishing | vishing | po angielsku | Socjotechnika prowadzona w rozmowie telefonicznej, w której sprawca podszywa się np. pod pracownika banku, policji lub działu IT, by wymusić przelew albo podanie kodu. |
| whaling | whaling | po angielsku | Odmiana phishingu ukierunkowanego (spear phishingu), w której OFIARĄ jest osoba decyzyjna w organizacji — członek zarządu, dyrektor finansowy — dysponująca uprawnieniami do dużych przelewów i dostępem do kluczowych danych. |
- po polsku
- Polska nazwa przyjęła się w tekstach i w wyszukiwarce — używaj jej samodzielnie.
- obie formy
- Obie formy są w obiegu. Przy pierwszym wystąpieniu pisz „polski termin (english term)”, dalej sam polski.
- po angielsku
- Polski odpowiednik istnieje, ale w praktyce nikt tak nie pisze. Zostaw angielski, polski trzymaj jako synonim.
- bez tłumaczenia
- Skrót, nazwa własna albo nazwa standardu — nie tłumaczymy w ogóle.
- Hasło
- Rekomendowana nazwa w tekście. Przy werdykcie „po angielsku” i „bez tłumaczenia” jest to forma angielska — bo tak właśnie ma brzmieć.
- Co znaczy
- Definicja skrócona do jednego wiersza. Pełna — razem z odmianą, synonimami i cytatami ze źródeł — jest na stronie hasła.